1 حم
Ха, мим.
a. Маанисин бир гана Алла билет
бөлүм Фуссилат - فصلت
2 تَنْزِيلٌ مِنَ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ
Түшүүсү – Ырайымдуу, Мээримдүү Алладан.
a. Куран тууралуу съз болууда
3 كِتَابٌ فُصِّلَتْ آيَاتُهُ قُرْآنًا عَرَبِيًّا لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ
Бул Китеп түшүнгън эл үчүн айаттары ачык-айкын байандалган арабча Куран.
a. Куран b. Арабдар
4 بَشِيرًا وَنَذِيرًا فَأَعْرَضَ أَكْثَرُهُمْ فَهُمْ لَا يَسْمَعُونَ
Кубандыруучу, эскертүүчү. Бирок, алардын къбү баш тартты. Ошондуктан алар кулак салышпайт.
a. адамдардын b. Курандагы Алланын буйруктарын аткаруудан
5 وَقَالُوا قُلُوبُنَا فِي أَكِنَّةٍ مِمَّا تَدْعُونَا إِلَيْهِ وَفِي آذَانِنَا وَقْرٌ وَمِنْ بَيْنِنَا وَبَيْنِكَ حِجَابٌ فَاعْمَلْ إِنَّنَا عَامِلُونَ
(Эй, Мухаммед!) алар: «Сен бизди чакырган нерсеге (каршы) жүръгүбүздъ бир парда, кулактарыбызда болсо оордук бар. Биз менен сенин ортобузда тосмо бар. Ошондуктан сен ъзүёчъ иш кыл, а биз ъзүбүзчъ иш кылалы»,–дешет.
a. Шариат буйруктарына b. дүлъйлүк
6 قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ يُوحَى إِلَيَّ أَنَّمَا إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَاسْتَقِيمُوا إِلَيْهِ وَاسْتَغْفِرُوهُ وَوَيْلٌ لِلْمُشْرِكِينَ
«Мен да силер сыйактуу эле адаммын. Мага: Кудайыёар бир гана Алла экени (Анын жалгыздыгы) тууралуу кабарлар келүүдъ. Ошондуктан ошол багытта бекем болгула да, Андан кечирим сурагыла. Аллага шерик кошкондорго азап болсун!»,– дегин.
a. Алла Таала пайгамбарыбыз Мухаммед (а.с.)га кайрылып жатат
7 الَّذِينَ لَا يُؤْتُونَ الزَّكَاةَ وَهُمْ بِالْآخِرَةِ هُمْ كَافِرُونَ
Зекеттерин бербегендер – акыретке да каршы (чыгуучу адамдар).
8 إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ لَهُمْ أَجْرٌ غَيْرُ مَمْنُونٍ
Чындыгында, ыйман келтирип, жакшылык жасагандар үчүн түгънбъс сыйлыктар бар.
9 قُلْ أَئِنَّكُمْ لَتَكْفُرُونَ بِالَّذِي خَلَقَ الْأَرْضَ فِي يَوْمَيْنِ وَتَجْعَلُونَ لَهُ أَنْدَادًا ذَلِكَ رَبُّ الْعَالَمِينَ
Аларга: “Силер жерди эки күндъ Жаратканга каршы чыгасыёарбы? Ага шерик кошууну каалайсыёарбы? Ал (Алла) – бардык ааламдардын Эгеси!”,–дегин.
a. Алла Таалага b. Алла Таала пайгамбарыбыз Мухаммед (а.с.)га кайрылып жатат
10 وَجَعَلَ فِيهَا رَوَاسِيَ مِنْ فَوْقِهَا وَبَارَكَ فِيهَا وَقَدَّرَ فِيهَا أَقْوَاتَهَا فِي أَرْبَعَةِ أَيَّامٍ سَوَاءً لِلسَّائِلِينَ
Жер үстүнън тоолорду жаратып, берекелүү кылып, жер жүзүндъгүлърдүн ырыскыларын търт күндъ тегиз бълүштүрдү. Бул суроочулар үчүн (туура жооп).
11 ثُمَّ اسْتَوَى إِلَى السَّمَاءِ وَهِيَ دُخَانٌ فَقَالَ لَهَا وَلِلْأَرْضِ ائْتِيَا طَوْعًا أَوْ كَرْهًا قَالَتَا أَتَيْنَا طَائِعِينَ
Анан (Алла) асманды жаратууну максат кылды. Ал (асман) – түтүн болчу. Ошондо (Алла) асман менен жерге: “Экъъё теё ыктыйардуу жана ыктыйарсыз абалда (Мага) келгиле!”,–деди. Экъъ: “Мойун сунган түрдъ (Сага) келдик”,–дешти.
a. Асман менен жерге
12 فَقَضَاهُنَّ سَبْعَ سَمَاوَاتٍ فِي يَوْمَيْنِ وَأَوْحَى فِي كُلِّ سَمَاءٍ أَمْرَهَا وَزَيَّنَّا السَّمَاءَ الدُّنْيَا بِمَصَابِيحَ وَحِفْظًا ذَلِكَ تَقْدِيرُ الْعَزِيزِ الْعَلِيمِ
(Алла) аларды жети асман кылып эки күндъ жаратты. Анан, ар бир асмандын милдетин алардын ъзүнъ билдирди. (Биз жерге) жакынкы асманды жылдыздар менен кооздоп, коргоого алдык. Ушул – /стъмдүк кылуучу, Билүүчү Алланын ълчъгънү.
a. Алланын алдындагы эсеп бойунча биздин жердеги элүү миё жыл – ал жактын бир күнүнъ тете. b. «Биз» деп Алла Таала айтууда c. Шайтандардын периштелерден маалымат убадасы үчүн
13 فَإِنْ أَعْرَضُوا فَقُلْ أَنْذَرْتُكُمْ صَاعِقَةً مِثْلَ صَاعِقَةِ عَادٍ وَثَمُودَ
Алар жүз үйрүсъ: “Силерге Аад, Самуд элдеринин башына келген чагылгандай апааттын келишин эскертемин”, – дегин.
a. Алла Таала пайгамбарыбыз Мухаммед (а.с.)га кайрылып жатат
14 إِذْ جَاءَتْهُمُ الرُّسُلُ مِنْ بَيْنِ أَيْدِيهِمْ وَمِنْ خَلْفِهِمْ أَلَّا تَعْبُدُوا إِلَّا اللَّهَ قَالُوا لَوْ شَاءَ رَبُّنَا لَأَنْزَلَ مَلَائِكَةً فَإِنَّا بِمَا أُرْسِلْتُمْ بِهِ كَافِرُونَ
Ошол мезгилде аларга мурда алдыларынан да, аркаларынан да элчилер келип: “Аллага гана сыйынгыла” –дегенде, алар: “Эгер Эгебиз кааласа (пайгамбар кылып) периштелерди жибермек. Чындыгында биз силер аркылуу жиберилген нерсеге каршыбыз”, – дешкен.
15 فَأَمَّا عَادٌ فَاسْتَكْبَرُوا فِي الْأَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَقَالُوا مَنْ أَشَدُّ مِنَّا قُوَّةً أَوَلَمْ يَرَوْا أَنَّ اللَّهَ الَّذِي خَلَقَهُمْ هُوَ أَشَدُّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَكَانُوا بِآيَاتِنَا يَجْحَدُونَ
Ошондо Аад эли жер жүзүндъ укугу жок туруп: “Бизден артык күчтүү ким бар?” – дешкен болчу. Алар ъздърүн жараткан Алланын аларга карганда күчтүүръък экендигин билишкен жокпу? Алар айаттарыбызга каршы чыгышты.
16 فَأَرْسَلْنَا عَلَيْهِمْ رِيحًا صَرْصَرًا فِي أَيَّامٍ نَحِسَاتٍ لِنُذِيقَهُمْ عَذَابَ الْخِزْيِ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَلَعَذَابُ الْآخِرَةِ أَخْزَى وَهُمْ لَا يُنْصَرُونَ
Аларга бул дүйнъдъ кордук азабын таттыруубуз үчүн коогалуу күндърдъ суук бороон жибердик. Албетте, акырет азабы – андан да катуу кордойт. Аларга жардам берилбейт.
17 وَأَمَّا ثَمُودُ فَهَدَيْنَاهُمْ فَاسْتَحَبُّوا الْعَمَى عَلَى الْهُدَى فَأَخَذَتْهُمْ صَاعِقَةُ الْعَذَابِ الْهُونِ بِمَا كَانُوا يَكْسِبُونَ
Ал эми Самуд элин алсак, аларга туура жол кърсъттүк. Бирок алар тууралыктан къръ сокурлукту жакшы кърүштү. Ошондуктан аларды ъз кылыктарынан улам кордук азабы менен кошо чагылган алды.
18 وَنَجَّيْنَا الَّذِينَ آمَنُوا وَكَانُوا يَتَّقُونَ
Ал эми (Аллага) ыйман келтирип, такыба болгондорду (ал азаптан) куткардык.
19 وَيَوْمَ يُحْشَرُ أَعْدَاءُ اللَّهِ إِلَى النَّارِ فَهُمْ يُوزَعُونَ
Ошол күнү Алланын душмандары Тозокко айдалууга жыйналып, ошондо алар айдалышат .
a. Периштелердин айдоосунда жънъшът
20 حَتَّى إِذَا مَا جَاءُوهَا شَهِدَ عَلَيْهِمْ سَمْعُهُمْ وَأَبْصَارُهُمْ وَجُلُودُهُمْ بِمَا كَانُوا يَعْمَلُونَ
Акыры алар ага жеткен кезде, аларга ъздърүнүн кулактары, къздърү жана терилери алардын (бул дүйнъдъ) эмне иш кылгандыгына күбъгъ ътүшът.
a. Махшар майданына b. Алланын каардуу сурак-соту башталып